Twitter Facebook Linkedin Youtube
SASAM ERASMUS PROJESİ KAPSAMINDA DÜZENLENEN HOLLANDA PROGRAMI DEĞERLENDİRMESİ

SASAM ERASMUS PROJESİ KAPSAMINDA DÜZENLENEN HOLLANDA PROGRAMI DEĞERLENDİRMESİ

24 Ağustos, 2026 , , 554
Dr. Osman YILDIZ
Dr.Osman YILDIZ

SASAM, Hollanda’da akıllı tarım ve yapay zeka konusunda bir inceleme için bir haftalık çok değerli bir program gerçekleştirdi.

Bu programa bizleri davet edip katılım imkanı sağladığı için SASAM başkanı Süleyman Erdem ve Başkan Yardımcısı ve Heyet Başkanı Dr. Cihangir Aksakal’a içten teşekkür ederim. Ayrıca Hollanda’da programa ev sahipliği yapan ‘’Both Online’’ eğitim kuruluşu Menno Both’a teşekkür ederim.

Çok kapsamlı ve nitelikli olan bu program çerçevesinde Saxion Araştırma ve Uygulama Üniversitesi (Institute Mechatronics Research in  Agriculture – Tarımda Akıllı Mekatronik Enstitüsü), Wageningen Araştırma ve Uygulama Üniversitesi (Uniform Tarım Araştırma Enstitüsü), Deventer Şehri Belediyesi, Deventer’de alan çalışması olarak büyük bir çiftlik ziyareti incelemesi, Giesbeeh Şehrinde Soil Valley Enstitüsü (Toprak Araştırma ve Geliştirme Enstitüsü) ziyaret edilerek, sunumların ve tartışmaların yapıldığı workshoplar gerçekleştirilmiştir.

Hollanda, Tarımın Heyecanını Yaşıyor

Hollanda, dünyada en ileri bir tarım ülkesi olarak tarımın heyecanın en üst seviyede yaşadığını göstermektedir. Kaliteli ve yüksek teknoloj tarımı bir hayat biçimi olarak ortaya koymanın kıvancını yaşamaktadır.

Hollanda, yaygın çiftlikleri ve verimli tarım arazileri ile farkını ortaya koyan bir ülke olmayı sürdürmektedir.

Hollanda için tarımda Ar-Ge, yapay zeka, yüksek teknoloji vazgeçilmez bir yaşam biçimi olarak ortaya çıkmaktadır.

Hollanda tarımının zirveye ulaşmasında ve hep zirvede kalmayı başarmasının temelinde, tarıma olan güçlü inanç, kültür ve bağlılığın yanı sıra Ar-Ge’ye olan inancı ve yatırım yapması yatmaktadır. Hollanda, tarımda Ar-Ge, yapay zeka ve yüksek teknolojiyi, tarımda sürdürülebilirliğin, verimliliğin ve kolaylığın bir aracı olarak görmektedir. Hollanda bu anlamda dünyaya da öncü ve lider olmanın kıvancını yaşamaktadır.

Bu nedenle olsa gerek ki, Hollanda sadece tarama yönelik, teorik ve uygulama olmak üzere Wageningen ve Saxion gibi özellikli büyük üniversitelere sahiptir.

Hollanda’da tarıma yönelik kapsamlı böyle heyecan verici bir ziyarette Hollanda’nın sadece bir tarım ülkesi olduğu imajı ortaya çıkmış zannedebiliriz.

Oysa 17.5 milyon nüfusu ile Hollanda tarımın yanında genel sanayi, teknoloji, lojistik, imalat sanayi, kritik sistemler, radar teknolojileri, optoelektronik, siber güvenlik, ticaret ve kimya sanayinde küresel bir üst ve küresel kilit, küresel bir aktör konumundadır. Hollanda savunma sanayiinde, NATO’da da öncü bir konumdadır. Hollanda tarımında gözlenen yüksek Ar-Ge, yapay zeka, yüksek teknoloji yaklaşımına, diğer alanlarda da sahip olan güçlü bir ülkedir.

Çünkü Hollanda’nın Ar-Ge, yapay zeka ve yüksek teknoloji yaklaşımı; kamu, üniversite ve özel sektör işbirliğine (üçlü sarmal model) dayanmakta, toplumsal fayda odaklı ve de güçlü vergi teşvikleriyle desteklenen, yarı iletkenler, çip teknolojileri, otomasyon, akıllı tarım ve dijital altyapıya dayanmakta ve bunlara bağlı olarak yenilikçi bir ekosistem geliştirmeye dayanmaktadır.

Hollanda, Tarımda Gizli Elin Müdahalesine Direniyor

Hollanda tarımının, azot kirliliği krizi, katı çevresel kısıtlamalar, artan enerji maliyetleri ve iklim değişikliğinin getirdiği kuraklık ile aşırı hava olayları gibi sorunlarla mücadele ettiği belirtilmektedir.

Bu kapsamda Hollanda’da hükümetler, gübre ve hayvancılık faaliyetlerinden kaynaklanan aşırı azot salınımını, doğaya zarar verdiği gerekçesiyle emisyonları düşürmeyi hedeflemektedir. Küresel iklim değişikliğini, Hollandalı hayvanların doğal azot salınımına bağlamak ve Hollanda siyasetinin kafasının karışmış olması, buna inanarak hayvancılığı ve çiftçiliği sınırlama yönünde politika geliştirmesi, tabi ki oldukça manidardır. Dünyada görünmeyen bir elin, doğal/organik et, sebze ve meyveler gibi gıda ürünlerinin yerine suni gıdalara yer açmanın bir unsuru olarak ortaya koyma durumu, dünyanın sağlığı ve sağlıklı nesilleri açısından bir endişe kaynağıdır.

Hatta tarihi Deventer Şehri Belediyesinin de öncelikli politikası olarak hükümet politikasına benzer bir anlayış içinde olması şaşırtıcıdır. Deventer Belediyesi’nin, tarımı azaltıp yapılaşmayı artırma konusunu tartışmaya başlamış olması, ayrıca manidar olmuştur.

Hollanda siyasetinin içine girdiği bu tartışmalı süreç, Hollandalı çiftçileri tedirgin etmekte ve endişelendirmekte, ancak çiftçiler bu sürece direnç göstermektedirler. Çiftçilerin, bu plana karşı bir tutum ve direnci içinde olmaları şüphesiz sevindiricidir.

Ayrıca dikkat çeken bir başka husus daha vardır. Hollanda’da belediye başkanları kraliçe tarafından atanmaktadır. Hollanda’da belediye meclis üyeleri seçimle, belediye başkanları ise kraliçe tarafından atanmaktadır. Bu uygulama, alışageldiğimiz demokratik uygulama ve geleneğe zıt bir durum oluşturmaktadır.

Hollanda Türkiye İşbirliği

Hollanda programında, gerek Hollandalı üniversitelerin ve gerekse araştırma enstitülerinin Türkiye’nin ilgili üniversite, kamu kurum, kuruluş ve özel sektör şirketleriyle işbirliği içerisinde oldukları ve bu işbirliklerini geliştirme yönünde önceliklerinin olduğunu görmek çok değerli olmuştur.

SASAM, Ulusal ve Uluslararası Entelektüel Bir Kuruluş

SASAM, Türkiye’nin gelişimine öncülük eden bir entelektüel kuruluş olması statüsünü güçlendirmektedir.

SASAM, tarımdan sanayiye, ticaret siyasi çatışmalara, eğitimden uluslararası politikalara kadar disiplinler arası bir anlayışla toplumsal gelişmeyi öncülük etmeye devam etmektedir. SASAM, bu anlamda ulusal ve uluslararası düzeyde politikaların geliştirilmesine katkı sağlayarak yön veren bir düşünce ve sivil toplum kuruluşu olmayı başarmaktadır.

.

Dr. Osman YILDIZ
Yazarın diğer yazıları için tıklayınız

sahipkiran Hakkında

Sahipkıran; 1 Aralık 2012 tarihinde kurulmuş, Ankara merkezli bir Stratejik Araştırmalar Merkezidir. Merkezimiz; a) Türkiye Cumhuriyeti’nin ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğünü savunan; ülkemizin her alanda daha ileri gitmesi ve milletimizin daha müreffeh bir hayata kavuşması için elinden geldiği ölçüde katkı sağlamak isteyen her görüş ve inanıştan insanı bir araya getirmek, b) Ülke sorunları, yerel sorunlar ve yurtdışında yaşayan vatandaşlarımızın sorunlarına yönelik araştırma ve incelemeler yaparak, bu sorunlara çözüm önerileri üretmek, bu önerileri yayınlamak, c) Tespit edilen sorunların çözümüne yönelik ulusal veya uluslararası projeler yürütmek veya yürütülen projelere katılmak, ç) Tespit edilen sorunlar ve çözüm önerilerimize ilişkin seminer ve konferanslar düzenleyerek, vatandaşlarımızı bilinçlendirmek, amacıyla kurulmuştur.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir